İngiltere’de gökyüzünü izleyenler Cuma sabahı erken saatlerde etkileyici bir kısmi ay tutulmasına şahit olabilir. Ancak bazı bölgelerde bulut örtüsü manzarayı bozabilir.
Güneş, Dünya ve Ay gece gökyüzünde hizalanacak; bu da “Mersin Balığı Ayı” (Sturgeon Moon) lakaplı dolunayın ürkütücü bir kızıl renge bürünmesine yol açacak. Tutulma, Ay batmadan kısa süre önce gerçekleşeceği için Ay ufka yakın, alçakta olacak. Bu da “ay yanılsaması” denen etki nedeniyle Ay’ın normalden daha büyük ve etkileyici görünmesini sağlayacak.
Saat kaçta, nasıl izlenir?
Tutulma Cuma sabaha karşı gerçekleşecek, bu İngiltere’nin yaklaşık 30 yıldır gördüğü en dramatik kısmi güneş tutulmasından sadece birkaç hafta sonra yaşanıyor.
Ay, Dünya’nın gölgesinin soluk dış kısmı olan yarıgölgeye (penumbra) saat 02:23 BST civarında girecek. Bu aşamada Ay hafifçe kararacak, ama çoğu izleyici bunu fark etmeyecek.
Asıl kısmi evre, Ay’ın Dünya’nın gölgesinin en karanlık kısmına (umbra) girmesiyle saat 03:33’te başlıyor. Zirve noktasına saat 05:12’de ulaşılacak, bu sırada Ay’ın yaklaşık yüzde 93’ü en karanlık gölgede olacak. Tutulma teknik olarak 06:51’de sona eriyor ama bu, İngiltere’de görülemeyecek çünkü Ay o saatte zaten ufkun altına inmiş olacak.
Ay batış saatleri bölgeye göre değişiyor: Lerwick’te 06:00, Londra’da 06:15, Enniskillen’de 06:42.
Ay neden kızıla dönüyor?
Ay tutulması, Dünya’nın Güneş ile Ay arasına girip Ay’ı geçici olarak kendi gölgesine almasıyla oluşuyor. Kısmi tutulmada Ay’ın sadece bir kısmı gölgenin en karanlık bölümüne, umbraya giriyor. Ay yine de güneş ışığından tamamen kesilmiyor: Dünya atmosferinden geçen ışıkta kısa dalga boylu mavi ışık daha çok saçılırken, uzun dalga boylu kızıl ışığın daha büyük kısmı Ay’a ulaşıyor. Bu ışın Ay’dan geri yansıyarak tutulan Ay’a karakteristik kızılımsı rengini veriyor.
Nerede en iyi görünür?
Tutulmayı en iyi görme şansı için astronomlar, güneybatı ufkuna açık, yüksek bir nokta bulmayı öneriyor. Elbette açık gökyüzü şart, bu da bazı bölgeler için sorun olabilir. Alçak basınç sistemi doğrudan üzerimizde olacağından bulut ve sağanak ihtimali var, ama her yerde bulutlu olmayacak.
En iyi görüş şartları İngiltere’nin doğu ve güneydoğusunda bekleniyor, ancak bilgisayar modelleri batı İskoçya ve Kuzey İrlanda’nın bazı bölgelerinde de açık aralıklar olabileceğini gösteriyor. Diğer yerlerde bulut ve yağmur daha olası görünüyor, yine de saatten saate değişebilecek açıklıklar mümkün.
Kaynak: BBC News
Yorumlar kapatıldı.